Những trường hợp bạn có thể và không thể sử dụng AI trong viết lách

Đây là tin xấu cho bất kỳ ai sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để viết bài. Các trang web, sách, ấn phẩm và thậm chí cả những nền tảng tự xuất bản đang siết chặt quy định đối với các bài viết được tạo bằng AI. Điều quan trọng là phải biết bạn có thể sử dụng Generative AI ở đâu và không thể sử dụng ở đâu trong công việc viết lách chuyên nghiệp. Hướng dẫn này sẽ nêu rõ những lĩnh vực cấm sử dụng AI trong viết nội dung, cũng như những lĩnh vực chấp nhận chúng.

Những trường hợp cấm sử dụng AI trong viết bài

Quy tắc đơn giản mà người viết nên nhớ là hầu hết các biên tập viên, học giả và khách hàng doanh nghiệp sẽ không chấp nhận các bài viết được tạo ra bằng AI với nỗ lực thấp. Việc tránh sử dụng các công cụ AI để nộp bài viết cuối cùng luôn an toàn và đúng đạo đức đối với các nhà văn chuyên nghiệp, học giả và sinh viên đại học.

Do đó, hãy tránh sử dụng bài viết được tạo bằng AI trong bất kỳ lĩnh vực nào sau đây:

1. Ấn phẩm học thuật, nghiên cứu và khoa học

Hầu hết các nhà xuất bản học thuật không cấm sử dụng AI nhưng thực thi những hướng dẫn công khai và minh bạch nghiêm ngặt, khiến các bài viết được tạo bằng AI thực tế không được chấp nhận.

Các hướng dẫn khác nhau tùy thuộc vào từng nhà xuất bản. Một số nhà xuất bản, như SAGE Publications, chủ yếu tập trung vào việc công khai bất kỳ văn bản hoặc hình ảnh nào được tạo ra bởi AI. Những nhà xuất bản khác, như nhóm tạp chí Science (do AAAS xuất bản), hoàn toàn cấm sử dụng Generative AI. Trong bất kỳ trường hợp nào, các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) cũng không được liệt kê là đồng tác giả.

Đối với các phương pháp phát hiện chính, những trang web học thuật và nghiên cứu sử dụng các nhà phê bình đồng nghiệp là con người, những người tìm kiếm sự trau chuốt quá mức (nội dung do AI viết nghe quá hoàn hảo), các đoạn văn theo công thức và thiếu giọng văn cá nhân.

Các trang web học thuật thường xuyên sử dụng những công cụ cao cấp như Copyleaks, Proofig hoặc iThenticate để kiểm tra chéo việc sử dụng AI. Những công cụ này, được thiết kế để chống đạo văn học thuật, ngày càng thông minh hơn trong việc phát hiện AI bằng các thuật toán nội bộ của chúng, vì những bot AI rất yếu trong việc áp dụng ngữ cảnh của con người vào văn bản.

2. Các ấn phẩm, trang web và báo chí

Trong giai đoạn đầu, các công cụ như ChatGPT đã được một số ấn phẩm sử dụng như một thử nghiệm. Điều này đã khiến các blogger trên Reddit cáo buộc rằng toàn bộ bài viết có cảm giác như được viết bởi AI. Nhiều trang web cũng đã thử nghiệm với AI. Giờ đây, khi mọi chuyện đã lắng xuống, hầu hết đều đang siết chặt việc sử dụng AI mà không được tiết lộ. Ngay cả các nền tảng tự xuất bản như Medium hay Amazon cũng đã cấm kiếm tiền từ nội dung được viết bởi AI.

Không giống như các tạp chí khoa học và học thuật, vốn ưu tiên nghiên cứu gốc, hầu hết mọi tờ báo, tạp chí và ấn phẩm đều tự hào về cả nghiên cứu gốc và nội dung được viết tốt, với sự nhấn mạnh mạnh mẽ hơn vào yếu tố sau. Cuối cùng, các biên tập viên con người đảm bảo rằng tác phẩm viết đáp ứng những tiêu chuẩn báo chí.

Để làm được điều này, họ có thể tìm kiếm các mẫu "giống AI". Đó là một danh sách dài những dấu hiệu như quá nhiều dấu gạch ngang, câu trống rỗng hoặc các ví dụ dài dòng. Nhiều nhà xuất bản web hàng đầu đang sử dụng một công cụ có độ chính xác cao, Originality, mặc dù độ chính xác của nó đòi hỏi phải xem xét nhiều mẫu để tìm ra các những đoạn do AI viết rõ ràng.

3. Nội dung liên quan đến công việc

Tại nơi làm việc, việc sử dụng các công cụ AI phụ thuộc vào chính sách của từng tổ chức. Nhưng nhìn chung, việc gửi email, bản tin nội bộ công ty, hoặc chia sẻ file PDF với nội dung dài dòng do AI viết có thể không phải là ý hay. Đôi khi, nó thậm chí còn gây ra tiếng cười. Ai lại dùng những cụm từ như “nỗ lực cộng hưởng” như trong email doanh nghiệp do ChatGPT tạo ra này chứ.

Trường hợp nào cho phép sử dụng AI để viết bài?

Mặc dù bạn không thể sử dụng chúng cho mục đích viết chuyên nghiệp, nhưng các ứng dụng như ChatGPT, Gemini và Claude hỗ trợ nghiên cứu và lên ý tưởng. Đó là cách sử dụng duy nhất được chấp nhận và có đạo đức của các công cụ này.

Điều tốt là ngoài bối cảnh chuyên nghiệp, có một số lĩnh vực mà việc sử dụng AI để viết bài không chỉ được cho phép mà còn được hoan nghênh.

1. Mạng xã hội

Cho dù bạn đang sử dụng LinkedIn, Facebook, Instagram, YouTube, X, BlueSky, Threads, Reddit, Quora hay bất kỳ trang mạng xã hội nào khác, nội dung do AI tạo ra đều có mặt ở khắp mọi nơi. Nó được coi là công cụ tiết kiệm thời gian và sự chấp nhận của nền tảng phụ thuộc vào đối tượng người dùng. Hầu hết mọi người đều cuộn rất nhanh trên các trang web này nên bạn sẽ không gây ra bất kỳ sự nghi ngờ nào.

Tuy nhiên, đừng để bị đánh lừa bởi những người có ảnh hưởng trên mạng xã hội tuyên bố rằng nội dung do AI tạo ra cũng tốt như nội dung do con người viết. Trên LinkedIn, họ thường đánh giá quá cao khả năng viết của AI bằng cách trích dẫn sai lời của những người ủng hộ AI như Elon Musk, mặc dù ngữ cảnh và ý nghĩa của chúng có thể hoàn toàn khác nhau.

Hãy nhớ rằng ngay cả trên mạng xã hội, việc tiết lộ sử dụng AI, đặc biệt là với hình ảnh, được coi là phép lịch sự thông thường đối với người xem. Bạn không muốn ai nghĩ rằng video deepfake của bạn là thật, hoặc rằng bạn đã chụp ảnh với một người nổi tiếng mà mình chưa từng gặp.

2. Mô tả sản phẩm thương mại điện tử

Cho dù đang sử dụng một trang web bán lẻ lớn như Amazon hay có trang web thương mại điện tử cá nhân của riêng mình, bạn đều có thể sử dụng AI để tạo ra các mô tả sản phẩm được tối ưu hóa SEO. Không có lệnh cấm nào trong lĩnh vực này, và bạn thậm chí không cần phải tiết lộ việc sử dụng AI để viết.

Tương tự, nếu bạn đang sử dụng AI để xây dựng thương hiệu cá nhân, thì đó là điều hiển nhiên. Các trang web tìm việc và việc làm tự do đã bắt đầu sử dụng AI để điền vào bảng câu hỏi của họ. Gần đây hơn, một số nhà tuyển dụng đang sử dụng tính năng phỏng vấn bằng AI.

3. Dịch thuật nội dung

Chatbot AI đã trở thành một công cụ hữu ích trong dịch thuật nội dung trên nhiều ngôn ngữ. Trước đây, bạn phải đối mặt với những bản dịch không chính xác lắm, nhưng giờ đây, bạn chỉ cần yêu cầu công cụ AI yêu thích của mình cung cấp bản dịch được coi là chính xác trong ngôn ngữ giao tiếp hàng ngày. Đây được xem là cách sử dụng AI chấp nhận được trong văn bản.